පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂයේ අධ්යාපන ලේකම් පුබුදු ජයගොඩ විසින් ඩිජිටල් හැඳුනුම්පත් ව්යාපෘතිය සම්බන්ධයෙන් මතුකරන ලද නවතම අනාවරණය, හුදෙක් පරිපාලනමය හෝ ටෙන්ඩර් පටිපාටියක් පිළිබඳ ගැටළුවක් පමණක් නොවේ. එය විනිවිදභාවය සහ යහපාලනය වෙනුවෙන් පෙනී සිටි දේශපාලන බලවේගයන්, රාජ්ය බලය අත්පත් කරගැනීමෙන් පසු පලඳින “වෙස්මුහුණ” (the mask) සහ නූතන දේශපාලන යථාර්ථයේ ඇති පරස්පරතාව පිළිබඳ කදිම කියවීමක් සපයයි.
දූෂිත අතීතය සහ මකා දැමූ ප්රතිපත්ති
මෙම ව්යාපෘතියේ ආරම්භක අර්බුදය නිර්මාණය වන්නේ 2023 අගෝස්තු මාසයේදීය. ජයගොඩ මහතා පෙන්වා දෙන පරිදි, එකල මෙය ලබා දීමට උත්සාහ කළේ ‘Madras Security Printers’ නමැති ඉන්දියානු සමාගමකටය. මෙම සමාගම පිලිපීනය, කෙන්යාව යන රටවල පමණක් නොව, ශ්රී ලංකාවේ සුරාබදු දෙපාර්තමේන්තුව හා එක්ව මත්පැන් බෝතල් සඳහා ව්යාජ ස්ටිකර් මුද්රණය කිරීම වැනි බරපතළ වංචාවන්ට සෘජුවම චෝදනා ලැබූ, දූෂිත ඉතිහාසයක් ඇති ආයතනයකි.
එදා විපක්ෂයේ සිටි වර්තමාන ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතා පාර්ලිමේන්තුව තුළ මීට එරෙහිව දැඩි හඬක් නැගීය. එවැනි දූෂිත සමාගමකට රටේ පුරවැසියන්ගේ ජෛවමිතික (biometric) දත්ත ඇතුළු සියලුම සංවේදී තොරතුරු භාරදීම යනු ජාතික ආරක්ෂාව බරපතළ ලෙස අවදානමකට ලක් කිරීමක් බව එතුමා එදා අවධාරණය කළේය.
දත්ත ජාවාරම සහ දේශපාලන කුහකත්වය
ජයගොඩ මහතාගේ විවේචනයේ වඩාත්ම තියුණු සහ විශ්ලේෂණාත්මක ලක්ෂ්යය වන්නේ දේශපාලන ස්ථාවරයන්හි සිදුවී ඇති මෙම ඛණ්ඩිත වීමයි. 2023 දී අනුර කුමාර දිසානායක මහතා පාර්ලිමේන්තුවේදී ප්රකාශ කළේ ලෝකයේ අවි ආයුධ, ඖෂධ සහ මත්ද්රව්ය ජාවාරමටත් වඩා විශාලතම ජාවාරම “දත්ත ජාවාරම” (Data trafficking) බවයි. එහෙත්, බලයට පත්වීමෙන් පසු එතුමාගේ ක්රියාකලාපය ඊට හාත්පසින්ම වෙනස් වී ඇති බව ජයගොඩ මහතා පෙන්වා දෙයි.
ජනාධිපතිවරයා ඉන්දියාවේ කළ සංචාරයේදී, ශ්රී ලාංකික සමාගම්වලට මෙම ටෙන්ඩරයට ඉදිරිපත් වීමේ අයිතිය අහිමි කරමින්, ටෙන්ඩර් කැඳවීම හුදෙක් ඉන්දියානු සමාගම්වලට පමණක් සීමා කිරීමට කටයුතු කර ඇත. එදා දත්ත ජාවාරම ගැන ජනතාවට අනතුරු ඇඟවූ නායකයාම, අද (2026 මැයි 03) වන විට ඒ භයානක ක්රියාවලියට රාජ්ය අනුග්රහය ලබාදෙමින් සිටීම බරපතළ ඛේදවාචකයකි.
ගිලිහී ගිය භූ-දේශපාලනික ස්වෛරීභාවය
මෙම ක්රියාවලිය තුළින් මතුවන භයානකම තත්ත්වය නම්, ශ්රී ලංකාවේ ජාතික ව්යාපෘතියක් සම්බන්ධ නෛතික සහ තීරණ ගැනීමේ බලය අපේ අධිකරණ පද්ධතියෙන් ගිලිහී යාමයි. ජයගොඩ මහතා උපුටා දක්වන සතිඅන්ත ඉංග්රීසි පුවත්පතකට අනුව, අදාළ දූෂිත ‘Madras Security Printers’ සමාගම තමන්ව මෙම නව ටෙන්ඩරයට ඇතුළත් කරන ලෙස ඉල්ලා ඉන්දියානු අධිකරණයෙන් නියෝගයක් ලබාගෙන ඇත. ඒ අනුව, ඉන්දියානු බලධාරීන් ඔවුන්ට ටෙන්ඩරයට ඇතුළු වීමට අවසර දී තිබේ.
මේ හරහා තහවුරු වන්නේ කුමක්ද? ශ්රී ලංකාවේ පුරවැසියන්ගේ අතිශය සංවේදී දත්ත හසුරුවන්නේ කවුරුන්ද යන්න තීරණය කිරීමේ ස්වෛරී අයිතිය දැන් ශ්රී ලංකා රජයට හෝ අධිකරණයට නැත. එය තීරණය කරන්නේ ඉන්දියානු අධිකරණය සහ භූ-දේශපාලනික බලවේග විසිනි.
පුබුදු ජයගොඩගේ මෙම අනාවරණය හුදෙක් එක් දේශපාලනඥයෙකුගේ ප්රතිපත්ති පාවාදීමක් පිළිබඳ කතාවක් පමණක් නොවේ. එයින් නිරාවරණය වන්නේ යහපාලනයේ සංකේතීය ලෝකය (symbolic order) තුළ පරමාදර්ශී දේවල් දේශනා කරන පාලකයින්, ප්රායෝගික බල ව්යූහයන් සහ ගෝලීය ආර්ථික බලවේග ඉදිරියේ ක්රියාත්මක වන යථාර්ථවාදී ආකාරයයි. නූතන ධනවාදය තුළ පුරවැසියාගේ දත්ත යනු සූරාකෑමට ලක්කළ හැකි ඉහළම වෙළඳ භාණ්ඩයයි. තම පුරවැසියන්ගේ දත්තවල සුරක්ෂිතභාවය වෙනුවට, සැක සහිත විදේශීය සමාගම් සහ කලාපීය බලවතුන්ගේ අවශ්යතා මත තීන්දු තීරණ ගැනීම යනු සමස්ත ජාතියේම අනාගතය පාවා දීමකි.