රටක නීතියට හා ආයතනික පද්ධතියට බාධාවක් නොවන පරිදි ආගමික හා සංස්කෘතික අයිතිවාසිකම්වලට ගරු කිරීම, යහපත් අනාගත පරපුරක් ගොඩනැගීමේ මූලික පදනමයි. රටක අනාගතය තීරණය වන්නේ එකිනෙකාගේ අනන්යතාවයන්ට සහ විශ්වාසයන්ට ගරු කරමින් ජීවත්වන පරිණත සමාජයක් නිර්මාණය කිරීමෙනි. වෘත්තීය නිපුණතාවය මෙන්ම පුද්ගලයෙකුගේ සංස්කෘතික නිදහසද සුරක්ෂිත වන පරිසරයක් තුළ පමණක් රටට වැඩදායී, මානසික සමබරතාවයෙන් යුතු පරපුරක් බිහි කළ හැකිය.
කෙටි කාලීන ඡන්ද පදනම වෙනුවෙන් ජාතිවාදය වපුරන දේශපාලනය වෙනුවට, සැබෑ හිමිකම් සහ මානව අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් පෙනී සිටි නායකයින්ගේ අත්දැකීම් අප රටේ ඉතිහාසයේ පැහැදිලිව සටහන් වී ඇත.
මංගල සමරවීර මහතාගේ මධ්යස්ථභාවය සහ සහජීවන දැක්ම
- සිංහල, දෙමළ සහ මුස්ලිම් යන සියලු ප්රජාවන්ගේ අයිතීන් වෙනුවෙන් බිය නැතිව පෙනී සිටි අභාවප්රාප්ත මංගල සමරවීර මහතාගේ මධ්යස්ථ හා ප්රගතිශීලී දේශපාලන ස්ථාවරය අදටත් විශිෂ්ට ආදර්ශයකි.
- ජාතිවාදී රැල්ලට හසු නොවී, තදබල විවේචන හමුවේ වුවද උතුරේත් දකුණේත් සියලු ජනකොටස්වල මානව හිමිකම් වෙනුවෙන් හඬ නැගූ මංගල සමරවීර මහතා සැබෑ සහජීවන සංකල්පයේ අසහනකාරී දේශපාලනය අභියෝගයට ලක් කළ ප්රධාන චරිතයකි (Heroic Visionary).
ජනාධිපති නීතිඥ එම්. එච්. එම්. අෂ්රෆ් මහතාගේ සාධාරණත්වයේ හඬ
- 1990 ගණන්වල මැද භාගයේදී ශ්රී ලංකා රූපවාහිනී සංස්ථාවේ දෙමළ ප්රවෘත්ති නිවේදිකාවන්ට තම සංස්කෘතික අනන්යතාවය වූ ‘පොට්ටුව’ පැළඳීමේ අයිතිය අහිමි වූ මොහොතේ, ඒ වෙනුවෙන් හඬ නැඟුවේ ජනාධිපති නීතිඥවරයෙකු මෙන්ම ශ්රී ලංකා මුස්ලිම් කොංග්රසයේ සාදකයාද වූ අභාවප්රාප්ත එම්. එච්. එම්. අෂ්රෆ් මහතාය.
- “දෙමළ ජනතාවට අයිතීන් නොලැබෙන්නේ නම් මුස්ලිම් ජනතාවටද කිසිවක් නොලැබෙනු ඇත” යනුවෙන් එදා අෂ්රෆ් මහතා පැවසූ ප්රකාශය, සංස්කෘතික අනන්යතාවයන්ට ගරු කිරීමේ වැදගත්කම පැහැදිලි කළේය.
එස්. ජේ. වී. චෙල්වනායගම් (තන්දෙයි චෙල්වා) මහතාගේ සහෝදරත්වයේ ස්ථාවරය
- අතීතයේදී මුස්ලිම් ප්රජාවගේ සංස්කෘතික හා ආගමික අයිතිවාසිකම් මෙන්ම ඔවුන්ගේ ඉඩම් හා ආරක්ෂාව පිළිබඳ ප්රශ්න මතුවූ අවස්ථාවලදී, අභාවප්රාප්ත එස්. ජේ. වී. චෙල්වනායගම් මහතා ඇතුළු දෙමළ දේශපාලන නායකත්වයන් ද මුස්ලිම් ප්රජාවගේ අයිතීන් වෙනුවෙන් පාර්ලිමේන්තුව තුළ සහ සමාජය හමුවේ හඬ අවදි කළ සන්ධිස්ථාන ඉතිහාසයේ දක්නට ලැබේ.
හෘදසාක්ෂියට ආමන්ත්රණය කිරීම: පශ්චාත් යුධ මානසිකත්වයෙන් මිදෙමු
අද වන විට නැගෙනහිර පළාතේ මුස්ලිම් හෙදියන්ගේ හිජාබය (Hijab) පිළිබඳ ඇතිව තිබෙන සංවාදය දෙස බලන විට, මෙම අතීත පාඩම් නැවත මතක් කර ගත යුතුව ඇත. කෙසේ වෙතත්, මෙම සංවේදී සංස්කෘතික කරුණ දේශපාලන වේදිකාවලට ගෙන ගොස්, දේශපාලනඥයින්ට චෝදනා කරමින් ජාතිවාදී මුහුණුවරක් දීමෙන් කිසිදු විසඳුමක් ලැබෙන්නේ නැත. මංගල සමරවීර මහතා පෙන්වා දුන් මධ්යස්ථ මාවත ඔස්සේ යමින්, මෙය දේශපාලන වාසි තකා භාවිත කරන මාතෘකාවක් බවට පත් කර නොගෙන, දෙපාර්ශවයේම නම්යශීලීභාවය සහ අන්යෝන්ය සහනවීම් තුළින් සුහදව විසඳාගත යුතු මානුෂීය ප්රශ්නයකි.
අප රටේ තවමත් විසඳාගත යුතු බරපතල ප්රශ්න රැසක් පවතී. වසර ගණනාවකට පෙර යුද්ධය අවසන් වුවද, අප සමාජයේ බොහෝ දෙනෙකු තවමත් මානසිකව පසුවන්නේ පශ්චාත් යුධ මානසිකත්වයක (Post-war mindset) සහ නොසන්සුන් පසුබිමකය. භෞතික යුද්ධය අවසන් වුවද, හදවත් තුළ පවතින සැකය සහ බිය තවමත් මුළුමනින්ම ඉවත් වී නොමැත. මෙවැනි අර්බුදකාරී මානසිකත්වයකින් මිදී රටක් ලෙස ඉදිරියට යාමට නම්, සංස්කෘතික ගැටලු දේශපාලන අතකොලුවක් කර නොගෙන, එකිනෙකාට ගරු කරමින් නම්යශීලීව ප්රශ්න විසඳාගැනීමට අප ඉදිරිපත් විය යුතුය.