විමර්ශනාත්මක විශ්ලේෂණයක්
2025 දෙසැම්බර් 24 වන දින වාර්තා වූ පරිදි, හිරු මාධ්ය ජාලය දිගින් දිගටම තහවුරු කර නොගත් සහ සාවද්ය ප්රවෘත්ති විකාශය කරන බව පවසමින්, එම ආයතනයට එරෙහිව අවශ්ය පියවර ගන්නා ලෙස ශ්රී ලංකා පොලිසිය විදුලි සංදේශ නියාමන කොමිෂන් සභාවට දැනුම් දී ඇත. විද්යුත් විකාශන බලපත්ර ලබා දීමේ නියාමන අධිකාරිය ලෙස TRC වෙත මෙම දැනුම් දීම සිදු කර ඇත්තේ පොලිස් මාධ්ය ප්රකාශක සහකාර පොලිස් අධිකාරී එෆ්. යූ. වුට්ලර් මහතා විසිනි.
ගැටුමට මුල් වූ ‘ඇඹිලිපිටිය සිදුවීම‘
මෙම නවතම අර්බුදයට ආසන්නතම හේතුව වී ඇත්තේ ඇඹිලිපිටිය ප්රදේශයේ සිදු වූ ගංජා වැටලීමක් සහ සූරියකන්ද පොලිසියේ කොස්තාපල් සුසන්ත හෙට්ටිආරච්චි මහතාට එල්ල වූ ප්රහාරය සම්බන්ධ වාර්තාකරණයයි.
- පොලිසියේ ස්ථාවරය: පොලිස් විමර්ශනවලට අනුව කොස්තාපල්වරයාට පහරදීම සහ ගංජා වැටලීම අතර සම්බන්ධයක් අනාවරණය වී නොමැති බවත්, හිරු නාලිකාව සාවද්ය තොරතුරු සමාජගත කරන බවත් පොලිසිය පවසයි.
- හිරු මාධ්ය ජාලයේ ප්රතිචාරය: හිරු TV නියෝජ්ය ප්රවෘත්ති අධ්යක්ෂ තරංග ජයකොඩි මහතාගේ අත්සනින් යුතුව නිකුත් කළ ලිපිය මගින් මෙම චෝදනා තරයේ ප්රතික්ෂේප කර ඇත. පොලිසිය සතුව තිබූ ප්රබල සාක්ෂි (වීඩියෝ දර්ශන) අධිකරණයට හෝ මාධ්යයට හෙළි නොකර වසන් කර සිටි බවත්, ජනතාවගේ දැනගැනීමේ අයිතිය වෙනුවෙන් තමන් එම තොරතුරු අනාවරණය කළ බවත් එහි සඳහන් වේ.
- සාක්ෂි පිළිබඳ තර්කය: අදාළ ගංජා වගාව ‘ශාන්ත මහතාගේ‘ බවට ප්රදේශවාසීන් පවසන දර්ශන පොලිසිය විසින්ම පටිගත කර තිබියදීත්, ඒවා වසන් කළේ මන්දැයි හිරු නාලිකාව ප්රශ්න කරයි.
ජාත්යන්තර ප්රමිතීන් සහ ප්රජාතන්ත්රවාදී රටවල මාධ්ය හැසිරීම
ලෝකයේ දියුණු ප්රජාතන්ත්රවාදී රටවල මාධ්ය ක්රියා කරන්නේ රජයේ හෝ පොලිසියේ අවශ්යතාවලට අනුව නොව, පද්ධතියේ වැරදි පෙන්වා දෙන “මුර බල්ලෙකු” (Watchdog) ලෙසිනි.
- බලපත්ර අවලංගු කිරීම: සාමාන්යයෙන් ප්රජාතන්ත්රවාදී රටක පුවතක් වැරදි වූ පමණින් මාධ්ය ආයතනයක බලපත්රය අවලංගු කිරීමට පොලිසිය වැනි ආයතනවලට මැදිහත් විය නොහැක. ඒ සඳහා ස්වාධීන මාධ්ය නියාමන මණ්ඩල පවතී.
- මහජන අයිතිය: මාධ්ය සතු මූලික කාර්යභාරය වන්නේ රජය හෝ ආරක්ෂක අංශ වසන් කිරීමට උත්සාහ කරන තොරතුරු මහජනයා වෙත ගෙන යාමයි. පොලිසියේ ස්ථාවරය පමණක් වාර්තා කිරීම මාධ්යකරණය නොව ‘ප්රචාරණයයි‘.
2007 සහ 2025: ඉතිහාසය පුනරාවර්තනය වීම
හිරු මාධ්ය ජාලයට (එවක ABC ජාලය) එරෙහිව මෙවැනිම ක්රියාවක් 2007 වසරේදී ද දියත් විය.
- 2007 ඔක්තෝබර් මාසයේදී වැරදි පුවතක් විකාශය කළ බව පවසමින් හිරු, සුන්, ගෝල්ඩ් ඇතුළු නාලිකාවල බලපත්ර තාවකාලිකව අත්හිටුවන ලදී.
- එවකදී ද ජාත්යන්තර මාධ්ය සංවිධාන (Reporters Without Borders) සහ නිදහස් මාධ්ය ව්යාපාරය (FMM) පෙන්වා දුන්නේ මෙම දඬුවම වාරණයක් බවත්, එය මාධ්ය මර්දනයක් බවත්ය.
දේශපාලන සදාචාරය සහ ‘වාමවාදී’ නියෝජිතයන්ගේ වෙනස් වීම
වත්මන් රජයේ නියෝජිතයන් විපක්ෂයේ සිටියදී පෙනී සිටියේ මාධ්ය නිදහසේ මුරදේවතාවුන් ලෙසිනි. පසුගිය රජයන් විසින් මාධ්ය මර්දනය කළ අවස්ථාවලදී ඔවුන් එය “ෆැසිස්ට්වාදය” ලෙසත්, ජනතාවගේ සත්ය දැනගැනීමේ අයිතිය උදුරා ගැනීමක් ලෙසත් දැඩිව විවේචනය කළහ.
කෙසේ වෙතත්, බලයට පත් වූ පසු එම වාමවාදී නියෝජිතයන්ම රජය විවේචනය කරන හෝ රජයේ ආයතනවල වැරදි පෙන්වා දෙන මාධ්යවලට එරෙහිව නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමට උත්සාහ කිරීම උත්ප්රාසාත්මකය. රජයේ “හොරණෑ” මාධ්ය මගින් ලැබෙන තොරතුරු පමණක් සත්ය බව පිළිගැනීමට ජනතාවට බල කිරීම ප්රජාතන්ත්රවාදයේ පසුබැසීමකි. ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතා ද මෑතකදී පාර්ලිමේන්තුවේදී ප්රකාශ කළේ කුඩු ව්යාපාර හරහා ගොඩනැගුණු මාධ්ය ජාල පිළිබඳ බුද්ධි වාර්තා හෙළි කරන බවයි.
මාධ්ය ආයතනයක් සැබවින්ම සාවද්ය තොරතුරු පතුරවන්නේ නම්, ඒ සඳහා ගත යුතු නීතිමය පියවර තිබේ. එහෙත් එම ක්රියාවලිය විනිවිද පෙනෙන සුළු විය යුතුය. පොලිසිය වැනි විධායක බලය පාවිච්චි කරන ආයතනයක්, තමන්ට එරෙහිව තොරතුරු අනාවරණය කරන මාධ්යයක් නිහඬ කිරීමට TRC වෙත බලපෑම් කිරීම මාධ්ය නිදහසට එල්ල වන සෘජු තර්ජනයකි.
ස්වාධීන මාධ්යයක කාර්යභාරය වන්නේ පවතින රජයට හෝ පොලිසියට අවශ්ය දේ පැවසීම නොව, සත්යය පැවසීමයි. රාජ්ය මර්දනය හමුවේ මාධ්ය නිහඬ කිරීම යනු ජනතාවගේ ඇස් සහ කන් වසා දැමීමකි.