Latest Posts

නීතිය සැමට එක සමානද? වරුණි බිල්ලක් වෙද්දී යටගහන පොලිසියේ ‘කළු සල්ලි’ ජාලය

නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ආයතනයක පදනම රැඳී ඇත්තේ ‘නීතිය හමුවේ සියල්ලන් සමානයි’ යන උත්තරීතර සංකල්පය මත වුවද, ශ්‍රී ලංකා පොලිසිය තුළ එම නීතිය ක්‍රියාත්මක වන්නේ නිලතල, බලය සහ ස්ත්‍රී-පුරුෂ භාවය මත පදනම්ව තෝරාගත් අයුරින්ද යන සැකය මේ වන විට යළිත් රට හමුවේ පුපුරා ගොස් තිබේ.

කොටවිල පොලිස් ස්ථානයේ පරිපාලන අංශයේ ස්ථානාධිපතිනිය ලෙස කටයුතු කළ කාන්තා ප්‍රධාන පොලිස් පරීක්ෂක (WCI) වරුණි කේෂලා බෝගහවත්ත අත්අඩංගුවට ගෙන රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කිරීම සහ ඇයගේ වැඩ තහනම් කිරීම, පොලිස් පද්ධතිය තුළ සැඟවී ඇති දැවැන්ත වත්කම් විෂමතාව සහ තෝරාගත් නීතියේ ක්‍රියාකාරිත්වය පිළිබඳ තීරණාත්මක සංවාදයක් නිර්මාණය කර ඇත.

රුපියල් 140,000 පඩිය සහ 132,000 ලීසිං වාරිකය: වරුණි කොටුවූ හැටි

අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (CID) විසින් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කර ඇති ගණකාධිකරණ තොරතුරු අනුව වරුණි බෝගහවත්තට එරෙහි චෝදනා අතිශය බරපතළය:

  • වැටුප සහ වාරිකය අතර විෂමතාව: ඇය ලැබූ මාසික රාජ්‍ය වැටුප රුපියල් 140,000ක් පමණ විය. එහෙත් ඇය භාවිත කළ Honda Vezel මෝටර් රථයේ මාසික ලීසිං වාරිකය රුපියල් 132,000ක් වූ අතර, එය ඇයගේ වැටුපෙන් 94%කට ආසන්න ප්‍රමාණයකි.
  • සමුපකාර මූල්‍ය වංචාවේ සබඳතාව: මෙම ලීසිං වාරිකය මාතර සමුපකාර සමිතියේ රුපියල් බිලියනයකට අධික දැවැන්ත මූල්‍ය වංචාවේ ප්‍රධාන සැකකරුවෙකු විසින් සෘජුවම ගෙවා ඇති බව බැංකු ලේඛන මඟින් තහවුරු විය.
  • මුදල් විශුද්ධිකරණ චෝදනා: විදේශගත සොහොයුරියකගේ මුදල් ලැබුණු බවට ඇය ප්‍රකාශ කළද, තුන්වන පාර්ශ්වයක මුදල් සංසරණය පිළිබඳ පැහැදිලි සාක්ෂි හමුවේ සංශෝධිත 2006 අංක 5 දරන මුදල් විශුද්ධිකරණය වැළැක්වීමේ පනත යටතේ ඇය රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කෙරිණි. ජ්‍යෙෂ්ඨ නියෝජ්‍ය පොලිස්පති බුද්ධික සිරිවර්ධන සහ නියෝජ්‍ය පොලිස්පති චාමික වික්‍රමසිංහ යන මහත්වරුන්ගේ නියෝග මත ඇයගේ වැඩ තහනම් විය.
  • අතීත විනය වාර්තා: 2012 වසරේදී මාතර ළමා හා කාන්තා කාර්යාංශයේ ස්ථානාධිපතිනියව සිටියදී 14 හැවිරිදි දැරියක නීතිවිරෝධීව රඳවා තබා ගැනීම සම්බන්ධයෙන් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය මඟින් ඇයට පෞද්ගලිකව රුපියල් 100,000ක වන්දියක් නියම කර තිබූ අතීත පසුබිමක්ද ඇයට තිබේ.

පීතෘමූලික බල ව්‍යුහය සහ පහසු ඉලක්ක

වරුණි බෝගහවත්තගේ වැරදි සාධාරණීකරණය කළ නොහැකි මුත්, ඇයට එරෙහිව නීතිය ක්‍රියාත්මක වූ වේගය සහ එයට ලැබුණු ප්‍රසිද්ධිය පිටුපස පොලිසියේ පීතෘමූලික බල අරගලයේ සෙවනැලි පැහැදිලිව දැකගත හැකිය.

ශ්‍රී ලංකා පොලිස් ඉතිහාසය පුරා කාන්තා නිලධාරිනියන් සලකනු ලැබුවේ ද්විතීයික බලකායක් ලෙසිනි. ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරී (SSP) ධුරවලින් 85%ක්ම පිරිමින්ට වෙන්කර කාන්තාවන්ට හිමිවූයේ 15%ක සීමිත ඉඩකි. 2020 දී බිම්ෂානි ජසින් ආරච්චි මහත්මිය මෙරට ප්‍රථම කාන්තා නියෝජ්‍ය පොලිස්පතිනිය (DIG) ලෙස පත්වූ අවස්ථාවේදී, ඊට එරෙහිව පිරිමි ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරීවරුන් 33 දෙනෙකු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට ගියේ කාන්තාවන්ට ඉහළ තනතුරු දැරීමට බඳවා ගැනීමේ පටිපාටියෙන් ඉඩක් නැති බව පවසමිනි.

එවන් පීතෘමූලික සංස්කෘතියක් තුළ, පද්ධතියේ පවතින දැවැන්ත දූෂණ වසාගැනීමට පහසු බිල්ලක් (scapegoat) ලෙස කාන්තා නිලධාරිනියක කරළියට ගෙන ඒමේ උපායශීලී උත්සාහයක් ක්‍රියාත්මක වන්නේද යන ප්‍රශ්නය සමාජය හමුවේ මතු වන්නේ නිකම්ම නොවේ.

සුපිරි මන්දිර සහ කළු සල්ලි: පිරිමි ‘ලොක්කන්ගේ’ වත්කම් හොයන්නේ කවදාද?

පොලිස් දෙපාර්තමේන්තුවේ ඉහළ නිලයන් දරන බොහෝ නිලධාරීන්ගේ ජීවන රටාව දෙස බලන සාමාන්‍ය පුරවැසියෙකුට පෙනී යන සත්‍යයක් තිබේ. රුපියල් ලක්ෂ එකහමාරක් හෝ දෙකක් වන මාසික වැටුපකින් කොළඹ ප්‍රභූ තදාසන්න ප්‍රදේශවල සුඛෝපභෝගී මන්දිර ඉදිකරන්නේ කෙසේද? අතිසුඛෝපභෝගී වාහන පදවමින්, දරුවන් මිලියන ගණන් වියදම් කර විදේශයන්හි උගන්වන්නේ කෙසේද?

මෑත කාලීනව අනාවරණය වූ සිදුවීම් කිහිපයක් පද්ධතියේ මුල් බැසගත් දූෂණය මනාව ඔප්පු කරයි:

  • සම්බාහන මධ්‍යස්ථාන සහ මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම්කරුවන්ගෙන් අල්ලස් ලබාගැනීමේ චෝදනාව මත පොලිස් සංස්කෘතික කොට්ඨාසයේ අධ්‍යක්ෂ ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරී (SSP) සතිෂ් රංජන් හියාරේ ගමගේ අල්ලස් කොමිසම මඟින් අත්අඩංගුවට ගැනීම.
  • වත්තල පොලිසියේ අපරාධ අංශයේ හිටපු උප පොලිස් පරීක්ෂකවරයාගේ මූල්‍ය අක්‍රමිකතා.
  • නීතිවිරෝධී වත්කම් විමර්ශන කොට්ඨාසය මඟින් මේ වන විටත් පරීක්ෂණ පවත්වන ජ්‍යෙෂ්ඨ නියෝජ්‍ය පොලිස්පතිවරුන් (SDIG) සහ ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරීවරුන්ගේ (SSP) සැකකටයුතු වත්කම්.

මෙවැනි පසුබිමක, දේශපාලන රැකවරණය හෝ ආයතනික ආරක්ෂාව ඇති පිරිමි නිලධාරීන් සුඛෝපභෝගී ජීවිත ගත කරද්දී, තෝරාගත් එක් කාන්තා නිලධාරිනියකගේ වාහන වාරිකයක් පමණක් විශාල පුවතක් බවට පත්වීමෙන් පෙනෙන්නේ නීතියේ ක්‍රියාකාරිත්වය ‘තෝරාගත් දඩයමක්’ (selective hunting) බවට පත්ව ඇති බවයි.

විසඳුම: වහාම ක්‍රියාත්මක විය යුතු ‘විශ්වීය විගණනය’

වරුණි බෝගහවත්තට එරෙහිව නීතිය අකුරටම ක්‍රියාත්මක විය යුතුය. කාන්තාවක් වීම හෝ වෙනත් කිසිදු හේතුවක් දූෂණයට හෝ වංචාවට පලිහක් විය නොහැක. එහෙත් පද්ධතියේ පවිත්‍රතාවය රැඳී ඇත්තේ එක් පුද්ගලයෙකු අත්අඩංගුවට ගැනීමෙන් නොව, පොලිස් දෙපාර්තමේන්තුවම විනිවිදභාවයකට නතු කිරීමෙනි. ඒ සඳහා රජය සහ පොලිස්පතිවරයා වහාම පියවර තුනක් ගත යුතුය:

  1. සමස්ත පොලිස් වත්කම් විගණනය: 2023 අංක 9 දරන නව දූෂණ විරෝධී පනත ප්‍රකාරව, පොලිස්පතිවරයාගේ සිට පහළම සාමාන්‍ය පොලිස් කොස්තාපල්වරයා දක්වා සියලුම නිලධාරීන්ගේ සහ ඔවුන්ගේ පවුලේ සමීපතමයින්ගේ වත්කම් හා බැරකම් අල්ලස් හෝ දූෂණ විමර්ශන කොමිෂන් සභාව (CIABOC) මඟින් ඩිජිටල් දත්ත පද්ධතියක් ඔස්සේ වාර්ෂික විගණනයකට ලක් කිරීම.
  2. විමර්ශන අංශවල නිලධාරීන් පූර්ණ පරීක්ෂාවට ලක් කිරීම: CID, FCID සහ නීතිවිරෝධී වත්කම් විමර්ශන කොට්ඨාසය වැනි බිලියන ගණනක මූල්‍ය අපරාධ විමර්ශනය කරන නිලධාරීන්ගේ වත්කම් දැඩි විමර්ශනයකට ලක් කිරීම. මූල්‍ය වංචාකරුවන්ගෙන්ම යැපෙන නිලධාරීන් පද්ධතිය තුළ සිටී නම් එය සමස්ත නීතියේ ආධිපත්‍යය විනාශ කිරීමකි.
  3. ස්වයංක්‍රීය ජීවන රටා විගණනය (Lifestyle Audits): නිලධාරියෙකුගේ මූලික වැටුප, ඔහු නඩත්තු කරන දේපළ, වාහන ලීසිං සහ බැංකු ගිණුම් පිළිබඳ දත්ත මෝටර් රථ ප්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුව සහ දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුව සමඟ ඩිජිටල් ලෙස ඒකාබද්ධ කර ස්වයංක්‍රීයව පරික්ෂා කිරීම.

නීතිය වරුණිගෙන් පමණක් නතර නොවී, නිල ඇඳුමට මුවා වී කළු සල්ලි නඩත්තු කරන ඉහළ පුටුවල සිටින සියලු බලවතුන් කරා එක හා සමානව ගලා යා යුතුය. එතෙක් පොලිසියේ ‘කළු සල්ලි’ යටගසා කාන්තාවන් බිල්ලට දෙන ක්‍රමය වෙනස් නොවනු ඇත.

Latest Posts

spot_imgspot_img