ශ්‍රී ලංකාවේ පශ්චාත් යුද දේශපාලන කතිකාව තුළ ‘චෙම්මනි’ යනු හුදෙක් භූගෝලීය පිහිටීමක් පමණක් නොවේ; එය දශක ගණනාවක් මුළුල්ලේ මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම්, බලහත්කාර අතුරුදහන් කිරීම් සහ සංක්‍රාන්තික යුක්තිය පිළිබඳ ගෝලීය සංකේතයක් ලෙස ස්ථාපිත වී පැවති සංවේදී මාතෘකාවකි.
කෙසේ වෙතත්, 2025–2026 කාලසීමාව තුළ ක්‍රියාත්මක වූ පුළුල් පුරාවිද්‍යාත්මක කැනීම් සහ මහාචාර්ය රාජ් සෝමදේව ප්‍රමුඛ කණ්ඩායම ඉදිරිපත් කළ නවතම අධිකරණ වාර්තාවත් සමඟ, මේ දක්වා සමාජගත කර තිබූ ඒකපාර්ශ්වික දේශපාලනික ආඛ්‍යානය දැඩි අභියෝගයකට මුහුණ දී තිබේ. විවිධ පාර්ශ්වයන් සිය දෘෂ්ටිවාදීමය න්‍යායපත්‍ර වෙනුවෙන් ගොඩනැඟූ මිථ්‍යාවන් විද්‍යාත්මක සාධක හමුවේ ඛණ්ඩනය වීමේ ආරම්භය මෙයින් සනිටුහන් වේ.
විද්‍යාත්මක සාධක හමුවේ සැලෙන ‘ජාත්‍යන්තර ආඛ්‍යානය’
මහාචාර්ය සෝමදේවයන්ගේ අතුරු වාර්තාව පෙන්වා දෙන්නේ අදාළ භූමියෙන් මතුවූ ඇතැම් අස්ථි කොටස් යුද අපරාධයක හෝ නීති විරෝධී ඝාතනයක සෘජු ප්‍රතිඵලයක් නොව, අතීතයේ පැවති බරපතළ වසංගතයකින් හෝ ස්වාභාවික ආපදාවකින් මියගිය පිරිසකගේ විය හැකි බවයි. ආගමික වතාවත්වලට අනුකූලව සිරුරු ක්‍රමවත්ව මිහිදන් කර තිබීම මෙන්ම ළමා සහ කාන්තා අස්ථි බහුලව හමුවීම වැනි නිරීක්ෂණ මඟින් මෙම මරණ හුදු හමුදාමය ක්‍රියාකාරිත්වයකින් වියුක්ත වූවක් බවට විද්‍යාත්මක අනුමානයක් ගොඩනැඟේ.
මෙම සොයාගැනීමත් සමඟ, ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාව සහ ඩයස්පෝරා කණ්ඩායම් විසින් අනුලංගනීය සත්‍යයක් ලෙස පවත්වාගෙන ගිය ප්‍රවාදය කම්පනයකට ලක්ව ඇති අතර, එය දකුණේ ජාතිකවාදී කඳවුරටද නව දේශපාලන ප්‍රාග්ධනයක් සපයා දී ඇත. චෙම්මනිය යනු යුද අපරාධයක් නොව, රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන (NGOs) සහ ඩයස්පෝරාව විසින් අරමුදල් ගසාකෑමට හිතාමතා නිර්මාණය කළ ව්‍යාපෘතියක් පමණක් බවට මතයක් තහවුරු කිරීමට ඔවුහු මෙම විද්‍යාත්මක වාර්තාව පලිහක් කරගනිමින් සිටිති.
මානව ඛේදවාචක සහ එන්ජීඕ ව්‍යාපෘති ආර්ථිකය
මෙම වර්ධනයන් ඔස්සේ රාජ්‍ය නොවන සංවිධානවල දේශපාලන ආර්ථිකය (Political Economy) පිළිබඳ බරපතළ සමාජ ප්‍රශ්න කිරීමක් යළි මතු වී තිබේ. මානව ඛේදවාචකයන් දේශපාලනික හා මූල්‍යමය ලාභාංශ බවට පරිවර්තනය කරගැනීමේ ක්‍රියාවලියක ජාත්‍යන්තර සංවිධාන නිරත වූයේද යන සැකය සමාජගත වී හමාරය. අලුතින් මතුවන සෑම අස්ථි කැබැල්ලක්ම ඩොලර් උපයන ව්‍යාපෘති යෝජනාවක් බවට පත්වන පසුබිමක, සෝමදේව වාර්තාව එම පැරණි ආඛ්‍යානවල පවතින ගැටලුකාරී හිඩැස් හෙළිදරව් කරන කැඩපතක් වී ඇත.
අතීත පාපොච්චාරණ සහ භෞතික සාධකවල පරස්පරය
එහෙත් මෙම සංකීර්ණ ප්‍රහේලිකාව හුදෙක් ‘වසංගත සුසානයක්’ යන ලේබලයෙන් පමණක් අවසන් කළ නොහැකිය.
- 1996 වසරේදී ලාන්ස් කෝප්‍රල් සෝමරත්න රාජපක්ෂ විසින් පුද්ගලයින් 300කට අධික සංඛ්‍යාවක් පිළිබඳ අධිකරණය හමුවේ කළ භයංකර පාපොච්චාරණය ඉතිහාසයෙන් මකා දැමිය නොහැක.
- මීට පෙර හමුවූ හිස සුන් සිරුරු, යකඩ ඇණ සහ දෑත් බැඳ වැහි කබා පැළඳ සිටි සිරුරු කිසිසේත්ම සාම්ප්‍රදායික සුසානයක හෝ වසංගත මිහිදන් කිරීමක ලක්ෂණ නොවේ.
මෙහි වඩාත් තාර්කික කියවීම වන්නේ, විවිධ ඓතිහාසික යුගයන්හි සිදුවූ ඛේදවාචකයන් එකම භූමියක් තුළ අතිච්ඡාදනය (Overlap) වී තිබීමේ හැකියාවයි. ඓතිහාසික සුසාන භූමියක් පසුකාලීනව දේශපාලනික ඝාතන සඟවා තැබීමට රහසිගතව භාවිත කළා විය හැකිය. එබැවින් විද්‍යාවෙන් එක් යුගයක සත්‍යයක් හෙළිවන විට, ඊට මුවා වී වෙනත් කාල පරිච්ඡේදයක ලේවැකි සත්‍යයන් යටපත් කිරීමට කිසිදු පාර්ශ්වයකට ඉඩක් නොතිබිය යුතුය.
ඉදිරියේදී ලැබීමට නියමිත රේඩියෝ කාබන් (C-14) පරීක්ෂණ වාර්තා මඟින් මෙම අස්ථි කොටස්වල සැබෑ කාල නිර්ණය තහවුරු කරනු ඇත. එතෙක්, චෙම්මනි යනු හුදු අස්ථි එකතුවක් නොව; රාජ්‍යයේත්, ඩයස්පෝරා දේශපාලනයේත්, එන්ජීඕ ව්‍යාපෘතිවලත් සැඟවුණු අරමුණු නිරාවරණය කරන තියුණු දේශපාලනික කැඩපතකි.
මූලාශ්‍රය / උපුටා ගැනීම: SLLeader.lk ඇසුරිනි.