විශේෂාංග ලිපිය – 2026 ජනවාරි
කොළඹ ජාතික රෝහල මධ්ය කරගනිමින් සිදුවී ඇති රුපියල් බිලියන 2.5ක ප්රතික්රියක වංචාව මේ වන විට මෙරට සෞඛ්ය ක්ෂේත්රය දැඩි කැලඹීමකට ලක් කර ඇත. 2022 සිට 2024 දක්වා කාලය තුළ වෛද්ය සැපයුම් ඒකකයේ (MSD) අනුමැතියකින් තොරව සිදුකර ඇති මෙම මිලදී ගැනීම් හරහා සිදුවී ඇති මූල්ය වංචාවට අමතරව, වර්තමාන සෞඛ්ය ලේකම් අනිල් ජාසිංහට එරෙහිව බරපතළ චෝදනා රැසක් මේ වන විට එල්ල වෙමින් පවතී.
අංක THO/B/NHSL/AB/AQ/2025/01 දරන විගණන විමසුම
2025 ජුනි 06 දිනැති ජාතික විගණන කාර්යාලයේ විමසුමට අනුව, ජාතික රෝහලේ රසායනාගාර හතක් සඳහා ප්රතික්රියක මිලදී ගැනීමේදී රුපියල් මිලියන 2,543ක (බිලියන 2.5) මහා පරිමාණ මූල්ය අක්රමිකතාවයක් සිදුව ඇත. එහිදී හෙළි වූ ප්රධාන කරුණු වන්නේ:
- කල් ඉකුත් වූ ද්රව්ය මිලදී ගැනීම: සැපයුම්කරුවන්ට මුදල් ගෙවන විටත් ප්රතික්රියකවලින් සැලකිය යුතු ප්රමාණයක් කල් ඉකුත් වී තිබීම.
- ගබඩා කිරීමේ නොසලකා හැරීම: රුපියල් මිලියන ගණනක ප්රතික්රියක රෝහල් කොරිඩෝවල සහ මීයන්ගෙන් හානි වූ ගබඩාවල අනාරක්ෂිතව ගොඩගසා තිබීම.
- වැඩිපුර ගෙවීම්: ‘Surgicare’ සහ ‘Hemas’ වැනි සමාගම් වෙත ඇත්ත වශයෙන්ම සැපයූ ප්රමාණයට වඩා වැඩි ප්රමාණයකට මුදල් ගෙවා තිබීම.
ලේකම් අනිල් ජාසිංහට එල්ල වන චෝදනා
මෙම වංචාව සම්බන්ධයෙන් සෞඛ්ය ලේකම් අනිල් ජාසිංහගේ මැදිහත් වීම පිළිබඳව වෛද්ය හා සිවිල් අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ වෛද්යවරුන්ගේ වෘත්තීය සමිති සන්ධානයේ සභාපති විශේෂඥ වෛද්ය චමල් සංජීව සහ ජාතික රෝහලේ හිටපු නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ වෛද්ය රැක්ෂාන් බෙල්ලන දැඩි විවේචන එල්ල කරයි.
1. සාක්ෂිකරුවන්ගෙන් පළිගැනීම: වංචාව හෙළි කළ වෛද්ය රැක්ෂාන් බෙල්ලනට එරෙහිව පළිගැනීමේ අරමුණින් විනය පරීක්ෂණ හයක් ආරම්භ කර ඔහු සේවයෙන් අත්හිටුවීමට ලේකම්වරයා කටයුතු කර ඇති බවට චෝදනා එල්ල වේ. මෙය දූෂණයට එරෙහි වන නිලධාරීන් නිහඬ කිරීමේ උත්සාහයක් ලෙස වෘත්තීය සමිති හඳුන්වයි.
2. විගණනයට තොරතුරු වසන් කිරීම: විගණකාධිපතිවරයා ඉල්ලා සිටි අත්යවශ්ය ලේඛන සහ පැහැදිලි කිරීම් ලබා නොදීම මඟින් වංචාව යටපත් කිරීමට ලේකම්වරයා ඇතුළු පිරිස උත්සාහ කරන බවට අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට (CID) පැමිණිලි ඉදිරිපත් වී ඇත.
3. “නඩු භාණ්ඩ” ඉවත් කිරීමේ සැලැස්ම: පවතින විමර්ශන අඩපණ කිරීම සඳහා දෝෂ සහිත ප්රතික්රියක තොගය යළි සැපයුම්කරු වෙත ලබා දී, ඒ වෙනුවට නව තොග ලබා ගැනීමේ “හුවමාරු සැලැස්මක්” ලේකම්වරයාගේ මැදිහත් වීමෙන් ක්රියාත්මක වන බවට තොරතුරු හෙළි වී තිබේ. මෙය අධිකරණය හමුවේ ඇති සාක්ෂි (Evidence) විනාශ කිරීමේ බරපතළ අපරාධයකි.
ජනාධිපතිවරයාගේ මැදිහත් වීම ඉල්ලයි
විශේෂඥ වෛද්ය චමල් සංජීව පෙන්වා දෙන්නේ වර්තමාන රජයේ “පද්ධතිමය වෙනස” (System Change) ප්රායෝගිකව ක්රියාත්මක වන්නේ නම්, මෙම බිලියන ගණනක වංචාවට සම්බන්ධ සෞඛ්ය ලේකම්වරයා ඇතුළු නිලධාරීන්ට එරෙහිව වහාම නීතිය ක්රියාත්මක කළ යුතු බවයි. හිටපු සෞඛ්ය අමාත්ය කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ලගේ කාලයේ සිදුවූ ඖෂධ වංචාවටත් වඩා බරපතළ මූල්ය හානියක් මෙම ප්රතික්රියක ජාවාරම හරහා සිදුවී ඇති බවට ඔවුන් තර්ක කරති.