කොළඹ 05, තුම්මුල්ල ප්රදේශයේ ඉදිකරනු ලබන ආන්දෝලනාත්මක “පෙන්ටාරා” (Pentara) සුඛෝපභෝගී නිවාස ව්යාපෘතිය මේ වන විට දැවැන්ත නීතිමය සහ දූෂණ චෝදනා රැසකට මැදිවී තිබේ. “හෝම් ලෑන්ඩ්ස්” (Home Lands) සමාගම විසින් ක්රියාත්මක කරන මෙම ව්යාපෘතියේ නීත්යානුකූලභාවය අභියෝගයට ලක් කරමින් අධිකරණ තුනක නඩු විභාග වෙමින් පවතින අතර, අල්ලස් හෝ දූෂණ චෝදනා විමර්ශන කොමිෂන් සභාව (CIABOC) මෙයට මැදිහත් වීමත් සමඟ තත්ත්වය තවදුරටත් උණුසුම් වී ඇත.
අල්ලස් කොමිසම ව්යාපෘති ලිපිගොනුව අත්අඩංගුවට ගනී
මෑතකදී වාර්තා වූ තීරණාත්මක සිදුවීමක් වන්නේ, අල්ලස් හෝ දූෂණ චෝදනා විමර්ශන කොමිෂන් සභාව විසින් නාගරික සංවර්ධන අධිකාරිය (UDA) වටලා “පෙන්ටාරා” ව්යාපෘතියට අදාළ ලිපි ගොනුව (Pentara File) සිය භාරයට ගැනීමයි. ව්යාපෘතියට අනුමැතිය ලබා දීමේදී සිදුව ඇතැයි කියන අල්ලස් හා දූෂණ සම්බන්ධ විමර්ශනයක් සඳහා මෙම පියවර ගෙන ඇත.
කෙසේ වෙතත්, පසුගිය සතියේ අභියාචනාධිකරණය හමුවේ කරුණු දැක්වූ නියෝජ්ය සොලිසිටර් ජනරාල් චායා ශ්රී නැම්මුණි මහත්මිය, මෙම වැදගත් තොරතුර අධිකරණයෙන් වසන් කර ඇති බවට බරපතල චෝදනාවක් එල්ල වී තිබේ. නාගරික සංවර්ධන අධිකාරිය වෙනුවෙන් පෙනී සිටිමින් ඇය සිදු කළ කරුණු දැක්වීමේදී, අදාළ ලිපිගොනුව අල්ලස් කොමිසම භාරයේ ඇති බව හෙළි නොකිරීම හරහා ඇය පෙනී සිටින්නේ මහජනතාව වෙනුවෙන්ද නැතහොත් පොහොසත් සංවර්ධකයා වෙනුවෙන්ද යන්න ප්රශ්නකාරී බව පෙත්සම්කරුවෝ පවසති.
අධිකරණ තුනක පවතින “ත්රිත්ව තර්ජනය”
පෙන්ටාරා ව්යාපෘතියේ ඉදිරි ගමන අඩාල කරමින් අධිකරණ මට්ටම් තුනක නඩු විභාග වෙමින් පවතී:
- අභියාචනාධිකරණය (WRIT 978/25, 786/25, 1097/25): නාගරික සංවර්ධන අධිකාරිය විසින් සිය බලතල ඉක්මවා යමින් (Ultra Vires) මෙම ව්යාපෘතියට අවසර දී ඇති බවට ප්රදේශවාසීන් නඩු පවරා ඇත. මෙහි ප්රධානතම ගැටලුව වන්නේ මීටර් 40ක අවම මුහුණතක් (Frontage) තිබිය යුතු වුවත්, පෙන්ටාරා භූමිය සතුව ඇත්තේ මීටර් 28ක් පමණක් වීමයි. මෙහි තීරණාත්මක නඩු වාර 2026 ජනවාරි 21, 27 සහ පෙබරවාරි 11, 12 යන දිනවල පැවැත්වීමට නියමිතය.
- ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය (මූලික අයිතිවාසිකම් පෙත්සම්): ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 12(1), 14(1)(c) සහ 14(1)(h) වගන්ති යටතේ මූලික අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය වී ඇති බවට ගොනු කළ පෙත්සම් 2026 පෙබරවාරි මාසයේදී විභාගයට ගැනීමට නියමිතය.
- දිසා අධිකරණය (මහජන පීඩාව හා ආරක්ෂාව): අසල නිවාසවලට සිදුව ඇති ව්යුහාත්මක හානි සහ ආරක්ෂක රීති උල්ලංඝනය කිරීම් සම්බන්ධයෙන් පවරා ඇති නඩුව තවදුරටත් සක්රීයව පවතී. සංවර්ධකයා විසින් තාවකාලික ජයග්රහණයක් ලෙස ප්රචාරය කළද, පෙබරවාරි 06 වන දිනට පෙර විරෝධතා ගොනු කිරීමට අධිකරණය නියෝග කර ඇත.
ආයෝජකයින් ඉවත් වීම: “නීතිමය බෝම්බයක්”
ව්යාපෘතිය මුහුණ දී ඇති අවිනිශ්චිත තත්ත්වය හේතුවෙන් රුපියල් මිලියන ගණනින් මුදල් ආයෝජනය කළ ගැනුම්කරුවන් සිය තැන්පතු ඉල්ලා අස්කර ගැනීමට පටන් ගෙන ඇත. නිශ්චල දේපළ විශ්ලේෂකයින් පෙන්වා දෙන්නේ මේ සඳහා ප්රධාන හේතු තුනක් බලපාන බවයි:
- නීති විරෝධී තත්ත්වය: අභියාචනාධිකරණය විසින් UDA අනුමැතිය අවලංගු කළහොත්, සම්පූර්ණ ඉදිකිරීමම නීති විරෝධී ව්යුහයක් බවට පත්වී කඩා දැමීමට පවා නියෝග ලැබිය හැකිය.
- බැංකු ණය අත්හිටුවීම: අධිකරණ ක්රියාමාර්ග පවතින ව්යාපෘතියක් සඳහා ප්රමුඛ වාණිජ බැංකු විසින් නිවාස ණය ලබා දීම ප්රතික්ෂේප කරනු ඇත.
- අනාරක්ෂිත බව: අසල පදිංචිකරුවන්ගේ පැමිණිලි සහ ගොඩනැගිල්ලේ ආරක්ෂාව පිළිබඳ පවතින සැකය ව්යාපෘතියේ කීර්තිනාමයට දැඩි හානි සිදු කර ඇත.
ගැනුම්කරුවන්ට අනතුරු ඇඟවීමක්
නීති විශාරදයින් පවසන්නේ මෙම ව්යාපෘතිය මේ වන විට ඉදිකිරීම් භූමියකට වඩා “නීතිමය වගකීමක්” (Legal Liability) බවට පත්ව ඇති බවයි. ව්යාපෘතිය නීත්යානුකූල බව පෙන්වීමට සංවර්ධකයින් උත්සාහ කළද, ප්රධාන නඩු වල අවසන් තීන්දුව තවමත් ලැබී නොමැත. එබැවින්, මෙවැනි අනතුරුදායක මට්ටමක පවතින ව්යාපෘතියක ආයෝජනය කිරීම සිය ප්රාග්ධනය අහිමි කරගැනීමට කරන ආරාධනාවක් විය හැකි බවට ක්ෂේත්රයේ විශේෂඥයෝ අනතුරු අඟවති.
පෙන්ටාරා ව්යාපෘතියේ අනාගතය තීරණය වන තීරණාත්මක සන්ධිස්ථානය 2026 අධිකරණ තීන්දු සමඟ තීරණය වනු ඇත.